Beszczyński Feliks Jan | Książnica Kopernikańska

Beszczyński Feliks Jan

Autor
Leslaw J. Welker
Kategoria
Biogramy

BESZCZYŃSKI Feliks Jan (1898–1968), pracownik energetyki, działacz niepodległościowy, harcerski i kulturalny.

Urodził się 30 V 1898 w  Chełmży, w  rodzinie mistrza krawieckiego Jana i Marii z domu Lewandowskiej. Po miejscowej szkole powszechnej, w  1913 podjął naukę w szkole zawodowej Zakładów Elektrycznych w  Toruniu.

Ukończył ją w  1917, jako elektromonter. Jednocześnie w ramach Przysposobienia Wojskowego został przeszkolony na lotnika, a  następnie na kursie techników lotniczych, na mechanika silników lotniczych. 16 IX 1917 został powołany do armii pruskiej i w stopniu szeregowca służył w 14 pułku lotniczym na froncie francuskim. Zachorował (leczony w  Halle) i  19 II 1919 został zwolniony z  wojska.

Wrócił do Torunia, gdzie podjął pracę montera w Zakładach Elektrycznych. – pracował do 10 I 1920. Cztery dni później został urzędnikiem miejskim. 18 X 1921 awansowany na asystenta, a 1 IV 1922 na sekretarza Pomorskiego Urzędu Wojewodzkiego, gdzie pracował do końca VIII tego roku.

Następnie przeszedł, w tej samej randze, do ZG Pomorskiego Elektrowni Krajowej „Gródek”. Tu pracował do 30 VI 1926. Zmienił pracę i  15 tego roku został kierownikiem działu inkasa w ZM Elektrowni-Gazowni i Tramwajów w Toruniu. 31 XII 1926 przeszedł na stanowisko kierownika działu reklamacji Elektrowni i Gazowni Miejskiej. 1 I 1937 został starszym asystentem, a 1 IV 1939 sekretarz Zarządu Miasta w Toruniu.

W okresie 29 X - 16 XI 1929 odbył ćwiczenia wojskowe w 4 kompani 63 pułku piechoty. Na kolejne ćwiczenia powołany został 1 VIII 1939. W ich trakcie, 25 VIII został zmobilizowany jako szeregowy pospolitego ruszenia. Z ćwiczeń wyruszył na front. Walczył w obronie twierdzy Modlin i tam dostał się do niewoli, z której został zwolniony 14 X 1939.

Powrócił do Torunia i od 1 XI tego roku kontynuował pracę w Elektrowni Toruń, gdzie był pracownikiem administracyjnym 17 XII 1941 został aresztowany i  zesłany do obozu koncentracyjnego w  Stutthofie (nr 12488), gdzie jako zakładnik przebywał przez dwa miesiące 20 II 1942 podjął dalszą pracę w Elektrowni. Rozpracowanie przez okupanta struktur Szarych Szeregów na Pomorzu, było przyczyną ponownego aresztowania 17 VII 1943, m.in. z druhem Adamem Felskim. Poprzez więzienia w Toruniu i Gdańsku trafił do obozu koncentracyjnego Auschwitz, a następnie w Mauthausen i jego filiach w Melk i Gusen (nr obozowy 117560).

Uwolniony z obozu przez wojska amerykańskie. 29 VI 1945 wrócił do Torunia i już 1 VII tego roku podjął pracę w Elektrowni Miejskiej, w  charakterze kierownika Działu Sprzedaży Energii. 1 IX 1946 przeniósł się do Elektrowni Bydgoszcz-Jachcice, gdzie 1 VI 1948 został kierownikiem Administracji Ogólnej. 1 X tego. przeniesiono go do Torunia na stanowisko kieownika Oddziału Sprzedaży Energii Elektrycznej. Pozostawał na nim do końca 1949. Następnie przez dwa lata był kierownikiem Rejonu Toruń Zakładu Zbytu Energii w Bydgoszczy.

Z dniem 1 I 1952 zaczął organizować Miejskie Przedsiębiorstwo Inkasa, a  potem objął funkcję jego kierownika. 28 II 1954 został nieoczekiwanie zwolniony. Odwołał się i 12 III tego roku został przywrócony do pracy, jednak na stanowisko starszego księgowego w Sekcji Instruktażu i Kontroli Działu Obsługi Odbiorców. 22 IV tego roku przesunięto go na stanowisko starszego referenta zagadnień gospodarczych, w tym samym Dziale. 1 VII 1955 powrócił na kierownicze stanowisko, ale w  Sekcji Przyłączeń i Gospodarki Licznikowej. W wyniku reorganizacji 1 IV 1958 został przeniesiony do Zakładu Energetycznego Toruń, gdzie pelnil obowiązki kierownika Działu Zbytu, a  od 1 VIII tego roku kierownika Działu Sprzedaży i  Technicznej Obsługi Odbiorców.

31 I 1964, po 50-ciu latach pracy w energetyce, został zwolniony w  związku z  osiągnięciem wieku emerytalnego. Beszczyński Odwołał się i  mimo problemów zdrowotnych pracował jako kierownik Sekcji Nadzoru Technicznego Zbytu Zakładu Energetycznego do 28 II 1965.

Tenor w „Lutni”.
Poza pracą zawodową udzielał się społecznie. Od 17 roku życia należał do Towarzystwa Śpiewaczego „Lutnia”, do którego oficjalnie został przyjęty po osiągnięciu pełnoletności 1 X 1916. Powołanie do wojska przerwało na ponad rok tę pracę. Poza śpiewaniem (tenor) pełnił w „Lutni” funkcje organizacyjną będąc kolejno: ławnikiem, zastępcą sekretarzem wiceprezesem (1927–1932) i  prezesem (1933–1949). Potem cały czas pozostawał członkiem Zarządu, pełniąc m.in. funkcję przewodniczącego Komisji Artystycznej. Organizował koncerty na terenie Pomorza, ale i ogólnopolskie, na przykład w Warszawie w 1924, w Poznaniu w 1928, w Katowicach w 1932, czy w Toruniu rok później. W okresie międzywojennym był przez dwie kadencje (6 lat) wiceprezesem, a następnie, również przez dwie kadencje, prezesem Okręgu Toruń Związku Śpiewaczego, a po wojnie przez kolejne dwie kadencje wiceprezesem Pomorskiego Związku Śpiewaczego oraz od 1959 przewodniczący Komisji Społecznej. W 1967 otrzymał medal z okazji 50.-lecia członkostwa w  „Lutni”, której był wtedy Honorowym Prezesem. Był autorem historii „Lutni”, wydanej z  okazji jubileuszy 50-cio i 60-lecia Towarzystwa.

Działacz harcerski.
W 1917 związał się z harcerstwem – był współzałożycielem 1 drużyny skautowej im. Tadeusza Kościuszki w  Toruniu, w  której został przybocznym. Był nim krótko, bo został powołany do wojska, co na ponad rok przerwało tę działalność. 14 VIII 1919 I drużynę podzielono na trzy. Drużynowym (komendantem) I został Beszczyński. W końcu tego roku został dowódcą samodzielnej kompanii harcerskiej Zachodniej Straży Obywatelskiej, która podjęła działania porządkowe, ale i  przygotowywała miasto Toruń do przejęcia go przez Wojsko Polskie. 19 VIII 1920 został kierownikiem skarbnicy Komendy Chorągwi, na początku 1921 komendantem pozaszkolnych drużyn: I im. T. Kościuszki i II im. M. Kopernika, a w połowie tego roku skarbnikiem Komendy Harcerskich Drużyn Pomorza 27 X 1921 ustąpił z zajmowanych funkcji. 5 VI 1921 był wśród druhów, którzy witali i jednym z nielicznych, którzy spotkali się z  wizytującym Toruń Marszałkiem Józefem Piłsudskim. W 1924 był skarbnikiem i gospodarzem „Ogniska” w  Komendzie Hufca. Później zaprzestał czynnej pracy harcerskiej. Powrócił do niej jako działacz harcerski, w 1935–39 był członkiem Komisji Rewizyjnej Zarządu Okręgu Pom. ZHP. Również w  1935 został przewodn. Koła Przyjaciół Harcerstwa przy macierzystej 1 Drużynie Męskiej. Był nim do wybuchu wojny w 1939. Dnia 22 IV 1938 otrzymał stopień-tytuł działacza. Z racji pracy w „Lutni” był też instruktorem śpiewu w  komendzie Chorągwi Pomorskiej Wiosną 1940 objął po druhu W. Sieradzkim, który zagrożony aresztowaniem wyjechał do Warszawy, toruński „Rój” Szarych Szeregów i kierował nim do chwili aresztowania w  VII 1943. Od 20 VIII 1945 do V 1947 należał do Związku byłych Więźniów Ideowo-Politycznych  lat 1939–45. W okresie II–VI 1946 był członkiem i przewodniczącym Koła Stronnictwa Pracy przy Elektrowni, a potem członkiem PPR i PZPR. Należał też do Związku Zawodowego Pracowników Gospodarki Komunalnej, a od 1958 Pracowników Energetyki oraz Towarzystwa i Przyjazni Pplsko-Radzieckiej i Koła Biura Odbudowy Stolicy.

Beszczyński zmarł 21 1968 w Toruniu. Za działalność niepodległościową, pracę zawodową i  społeczną był odznaczony: Medalem Niepodległości (16 III 1937), Srebrnym Krzyżem Zasługi (23 IX 1938), Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości (23 X 1937), Brązowym Medalem Za Długoletnią Służbę (7 VII 1938), Odznaką Zasłużonego Działacza Kultury, Odznaką Tysiąclecia Państwa Polskiego (1966), listem pochwalnym i  nagrodą Ministerstwa Kultury i Sztuki (3 V 1964) oraz licznymi wyróż- nieniami korporacyjnymi, w  tym Odznaką Honorową Zjednoczenia Polskich Zespołów Śpiewaczych i  Instrumentalnych: I  stopnia z wieńcem laurowym (1960), I stopnia (1955), II stopnia (1927).

W małżeństwie z  nauczycielką Marią Kromp (ur. 11 IX 1898 – zm. 20 IV 1985) miał syna Edwarda ur. 27 X 1943, policjanta. W Toruniu Beszczyński mieszkał przy ul. Podmurnej 62/64, następnie przy Podmurnej 42, a od 1938 przy ul. Legionów 28.

Bibliografia
  1. L.J. Welker, Toruński Słownik Biograficzny t. 7, ToMiTo, UMK, Toruń 2014