Autor
Kazimierz Przybyszewski
Kategoria
Biogramy

BRZESKI ALOJZY (1904–1984), nauczyciel, germanista, dyrektor Państwowego Gimnazjum z niemieckim językiem nauczania w Toruniu, lektor UMK, metodyk nauczyciel języków obcych, działacz oświatowy.

Urodził się 21 VIII 1904 w  Siemoniu w pow. toruńskim, w rodzinie inteligenckiej Franciszka i Anny z domu Klafczyńska. Po ukończeniu w 1923 Seminarium Nauczycielskiego w Toruniu pracował jako nauczyciel, jednocześnie kończąc miejscowe Gimnazjum Państwowe, gdzie w  1927 zdał maturę. Do 1932 studiował filologię niemiecką i  angielską oraz psychologię na Uniwersytecie Adama Mickiewicza. Po uzyskaniu stopnia mgra pracował jako nauczyciel, a  później dyr. Państwowego. Gimnazjum z niemieckim językiem nauczania w Toruniu. Od 5 X 1938 do 3 VIII 1939 był nauczycielem w Gimnazjum Polskim w Kwidzynie.

Aresztowany 3 VIII tego roku został trzy tygodnie później wywieziony do obozów koncentracyjnych w Tapiau i Hohenbruch, Stutthof, Oranienburg i Mauthausen-Gusen. Zwolniony z obozu pod koniec 1940, pozostawał pod stałym nadzorem gestapo. Schronił się w Lipnie i prowadził tam tajne nauczanie.
Po wyzwoleniu wrócił do Torunia, gdzie był współorganizatorem i nauczycielem języków obcych w Gimnazjum i Liceum im. M. Kopernika, a w 1947–71 kierownikiem sekcji języków zachodnioeuropejskich i języka łacińskiego w  Okręgowym Ośrodku Metodycznym w  Toruniu w 1951–66, potem w Bydgoszczy.

Był autorem 11 podręczników i poradników metodycznych z  zakresu nauczania języków obcych. Z  żoną wydał Ilustrowany słownik niemiecko-polski, Warszawa 1975, a z indywidualnych podręczników najczęściej wznawianym , był Hans und Lotte. Teil I, (wydań osiem!), Teil II, wyd. szóste, Warszawa 1993.

Był lektorem języka niemieckiego w  Studium Języków Obcych UMK w  1957–66 (pół etatu), członkiem honorowym i od 1969 prezesem Zarządu Okręgu Polskiego Towarzystwa Neofilologicznego w Toruniu. Odznaczony był m.in. Krzyżem Kawalerskim OOP i Medalem Kom. Edukacji Narodowej.

Zmarł 16 V 1984 w Toruniu, pochowany został na Cmentarzu Staromiejskim św. Jerzego. W małżeństwie z  Wandą z  Templinów, ur. 6 VI 1901, zm. 23 V 2002 i pochowaną w grobie rodzinnym przy mężu; germanistką i rusycystką, wieloletnią nauczycielką w IV LO im. T. Kościuszki w  Toruniu, miał córki: Hannę i Marzenę. W Toruniu mieszkał przy ul. Juliusza Słowackiego 63, następnie Marii Konopnickiej 29.

Bibliografia
  1. K. Przybyszewski, Toruński Słownik Biograficzny t. 7, ToMiTo, UMK, Toruń 2014